یادداشت های یك معلم اهری
دلمشغولی های من درباره آموزش وپرورش
جمعه 30 دی 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

داستان زیر حکایتی است ازمحبت یک معلم که سرنوشت کودکی را تغییر داد. تقدیم به همه آموزگاران مهربان و دوست داشتنی . و با ذکر این جمله از ارد بزرگ که : آموزگاری ، عشق است چنین جایگاهی هیچگاه به دست غیر مباد .

 

در روز اول سال تحصیلى، خانم تامپسون معلّم کلاس پنجم دبستان وارد کلاس شد و پس از صحبت هاى اولیه، مطابق معمول به دانش آموزان گفت که همه آن ها را به یک اندازه دوست دارد و فرقى بین آنها قائل نیست.البته او دروغ می گفت و چنین چیزى امکان نداشت. مخصوصاً این که پسر کوچکى در ردیف جلوى کلاس روى صندلى لم داده بود به نام تدى استو دارد که خانم تامپسون چندان دل خوشى از او نداشت. تدى سال قبل نیز دانش آموز همین کلاس بود. همیشه لباس هاى کثیف به تن داشت، با بچه هاى دیگر نمی جوشید و به درسش هم نمی رسید. او واقعاً دانش آموز نامرتبى بود و خانم تامپسون از دست او بسیار ناراضى بود و سرانجام هم به او نمره قبولى نداد و او را رفوزه کرد.


 


امسال که دوباره تدى در کلاس پنجم حضور می یافت، خانم تامپسون تصمیم گرفت به پرونده تحصیلى سال هاى قبل او نگاهى بیاندازد تا شاید به علّت درس نخواندن او پی ببرد و بتواند کمکش کند.

معلّم کلاس اول تدى در پرونده اش نوشته بود: تدى دانش آموز باهوش، شاد و با استعدادى است. تکالیفش را خیلى خوب انجام می دهد و رفتار خوبى دارد. "رضایت کامل".

معلّم کلاس دوم او در پرونده اش نوشته بود: تدى دانش آموز فوق العاده اى است. همکلاسیهایش دوستش دارند ولى او به خاطر بیمارى درمان ناپذیر مادرش که در خانه بسترى است دچار مشکل روحى است.

معلّم کلاس سوم او در پرونده اش نوشته بود: مرگ مادر براى تدى بسیار گران تمام شده است. او تمام تلاشش را براى درس خواندن می کند ولى پدرش به درس و مشق او علاقه اى ندارد. اگر شرایط محیطى او در خانه تغییر نکند او به زودى با مشکل روبرو خواهد شد.

معلّم کلاس چهارم تدى در پرونده اش نوشته بود: تدى درس خواندن را رها کرده و علاقه اى به مدرسه نشان نمی دهد. دوستان زیادى ندارد و گاهى در کلاس خوابش می برد.

خانم تامپسون با مطالعه پرونده هاى تدى به مشکل او پى برد و از این که دیر به فکر افتاده بود خود را نکوهش کرد. تصادفاً فرداى آن روز، روز معلّم بود و همه دانش آموزان هدایایى براى او آوردند. هدایاى بچه ها همه در کاغذ کادوهاى زیبا و نوارهاى رنگارنگ پیچیده شده بود، بجز هدیه تدى که داخل یک کاغذ معمولى و به شکل نامناسبى بسته بندى شده بود. خانم تامپسون هدیه ها را سرکلاس باز کرد. وقتى بسته تدى را باز کرد یک دستبند کهنه که چند نگینش افتاده بود و یک شیشه عطر که سه چهارمش مصرف شده بود در داخل آن بود. این امر باعث خنده بچه هاى کلاس شد امّا خانم تامپسون فوراً خنده بچه ها را قطع کرد و شروع به تعریف از زیبایى دستبند کرد. سپس آن را همانجا به دست کرد و مقدارى از آن عطر را نیز به خود زد. تدى آن روز بعد از تمام شدن ساعت مدرسه مدتى بیرون مدرسه صبر کرد تا خانم تامپسون از مدرسه خارج شد. سپس نزد او رفت و به او گفت: خانم تامپسون، شما امروز بوى مادرم را می دادید.خانم تامپسون، بعد از خداحافظى از تدى، داخل ماشینش رفت و براى دقایقى طولانى گریه کرد. از آن روز به بعد، او آدم دیگرى شد و در کنار تدریس خواندن، نوشتن، ریاضیات و علوم، به آموزش "زندگی" و "عشق به همنوع" به بچه ها پرداخت و البته توجه ویژه اى نیز به تدى می کرد.

پس از مدتى، ذهن تدى دوباره زنده شد. هر چه خانم تامپسون او را بیشتر تشویق می کرد او هم سریعتر پاسخ می داد. به سرعت او یکى از با هوش ترین بچه هاى کلاس شد و خانم تامپسون با وجودى که به دروغ گفته بود که همه را به یک اندازه دوست دارد، امّا حالا تدى محبوبترین دانش آموزش شده بود.

یکسال بعد، خانم تامپسون یادداشتى از تدى دریافت کرد که در آن نوشته بود شما بهترین معلّمى هستید که من در عمرم داشته ام.

شش سال بعد، یادداشت دیگرى از تدى به خانم تامپسون رسید. او نوشته بود که دبیرستان را تمام کرده و شاگرد سوم شده است. و باز هم افزوده بود که شما همچنان بهترین معلمى هستید که در تمام عمرم داشته ام.

چهار سال بعد از آن، خانم تامپسون نامه دیگرى دریافت کرد که در آن تدى نوشته بود با وجودى که روزگار سختى داشته است امّا دانشکده را رها نکرده و به زودى از دانشگاه با رتبه عالى فارغ التحصیل می شود. باز هم تأکید کرده بود که خانم تامپسون بهترین معلم دوران زندگیش بوده است.

چهار سال دیگر هم گذشت و باز نامه اى دیگر رسید. این بار تدى توضیح داده بود که پس از دریافت لیسانس تصمیم گرفته به تحصیل ادامه دهد و این کار را کرده است. باز هم خانم تامپسون را محبوبترین و بهترین معلم دوران عمرش خطاب کرده بود. امّا این بار، نام تدى در پایان نامه کمى طولانی تر شده بود: دکتر تئودور استودارد.

ماجرا هنوز تمام نشده است. بهار آن سال نامه دیگرى رسید. تدى در این نامه گفته بود که با دخترى آشنا شده و می خواهند با هم ازدواج کنند. او توضیح داده بود که پدرش چند سال پیش فوت شده و از خانم تامپسون خواهش کرده بود اگر موافقت کند در مراسم عروسى در کلیسا، در محلى که معمولاً براى نشستن مادر داماد در نظر گرفته می شود بنشیند. خانم تامپسون بدون معطلى پذیرفت و حدس بزنید چکار کرد؟ او دستبند مادر تدى را با همان جاهاى خالى نگین ها به دست کرد و علاوه بر آن، یک شیشه از همان عطرى که تدى برایش آورده بود خرید و روز عروسى به خودش زد.

تدى وقتى در کلیسا خانم تامپسون را دید او را به گرمى هر چه تمامتر در آغوش فشرد و در گوشش گفت: خانم تامپسون از این که به من اعتماد کردید از شما متشکرم. به خاطر این که باعث شدید من احساس کنم که آدم مهمى هستم از شما متشکرم. و از همه بالاتر به خاطر این که به من نشان دادید که می توانم تغییر کنم از شما متشکرم.

خانم تامپسون که اشک در چشم داشت در گوش او پاسخ داد: تدى، تو اشتباه می کنى. این تو بودى که به من آموختى که می توانم تغییر کنم. من قبل از آن روزى که تو بیرون مدرسه با من صحبت کردى، بلد نبودم چگونه تدریس کنم.                                

                                                                       ازوبلاگ یک دبیرفیزیک

                                                  





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

سه شنبه 27 دی 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

به کلینیک خدا رفتم تا چکاپ همیشگی ام را انجام دهم،فهمیدم که بیمارم......

خدا فشار خونم را گرفت،معلوم شد که لطافتم پایین آمده

زمانی که دمای بدنم سنجیده شد دماسنج 40درجه اضطراب نشان داد.

تست ضربان قلب نشان داد که به چندین گذرگاه عشق نیاز دارم،تنهایی سرخرگهایم را مسدود کرده بود.....

وآنها دیگر نمی توانستند به قلب خالی ام خون برسانند.

به بخش ارتوپدی رفتم چون بر اثرحسادت زمین خورده بودم وچندین شکستگی پیدا کرده بودم......دیگر نمی توانستم با دوستانم باشم وآنها را درآغوش بگیرم.

فهمیدم که مشکل نزدیک بینی هم دارم ،چون نمی توانستم دیدم را از اشتباهات اطرافیانم فراتر ببرم.

زمانی که از مشکل شنوایی ام شکایت کردم معلوم شد که مدتیست که صدای خداوند را آنگاه که در طول روز با من سخن می گوید نمی شنوم.....

خدای مهربان برای همه ی این مشکلات به من مشاوره رایگان دادومن به شکرانه اش تصمیم گرفتم از این پس تنها از داروهایی که در کلمات راستینش برایم تجویز کرده است استفاده کنم :

·     هر روز صبح یک لیوان قدردانی بنوشم

·     قبل از رفتن به محل کار یک قاشق آرامش بخورم

·     هر ساعت یک کپسول صبر،یک فنجان برادری و یک لیوا ن فروتنی بنوشم

·     زمانی که به خانه برمیگردم به مقدار کافی عشق بنوشم

·     زمانی که به بستر می روم دو عدد قرص وجدان آسوده بخورم

امیدوارم خداوند نعمتهایش را بر همه سرازیرکند:

رنگین کمانی به ازای هر طوفان

لبخندی به ازای هر اشک

دوستی فداکار به ازای هر مشکل

نغمه ای شیرین به ازای هر آه

و اجابتی نزدیک به هر دعا...

                                                              ازوبلاگ یک دبیرفیزیک





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعبندی نتایج تحقیقات ونظر نگارنده

باجمع بندی نتایج تحقیقات فوق وسایرپژوهشهای انجام شده عوامل موثر درعدم استقبال گسترده معلمان دراقدام پژوهی را میتوان چنین جمعبندی کرد:

1-انگیزه معلمان برای انجام پژوهش درعمل پایین بوده واحساس نیازی به اقدام پژوهی نمی بینند.این مسئله باایجادانگیزه های علمی،مادی ومعنی میتواندحلشده وانگیزه معلمان رادراین عمل تقویت نماید.

2-اطلاعات علمی معلمان درباره اقدام پژوهی درسطح پایینی قرارداردواین نشانگر عدم کارایی دوره های ضمن خدمت پژوهش درعمل ازطرف ادارات آموزش وپرورش است.بنظرنگارنده این  قبیل دوره ها ابتدا باید برای معلمان علاقمند باتحصیلات بالا برگزارشود وسپس باارائه گزارشهای اقدام پژوهی این آموزش دیده ها علاقه معلمان دیگرنیز برای شرکت دراین دوره ها واستفاده کردن از راهکارهای علمی پژوهش درعمل تقویت می یابدونیزباید ازاساتیدی استفاده کرد که علاوه بر داشتن اطلاعات علمی ومدارج بالا به فن معلمی نیزمسلط بوده وایجادانگیزه نماید.

3-عدم وجود تشویق های مادی ومعنوی نیز یکی دیگر ازعوامل این پژوهشها است.متاسفانه عامل تشویق مادی درآموزش وپرورش یکی از عوامل بسیار موثر درانجام کارهای علمی میباشد.فلذا باید مسئولان امر ازاین راهکار برای گسترش پژوهش درعمل دربین معلمان بهره برند.

4-اکثر گزارشات اقدام پژوهی غیرواقعی بوده وحاصل تراوشهای ذهنی نگارنده هستندواین امر باعث میشود که کسانی که به فن داستان پردازی مسلط بوده ومی توانندرویاهای خودرا برروی کاغذ بیاورندموفق ترجلوه نموده وجزءمعلمان پژوهنده بحساب آیند.پس باید  نظارت کافی  برتمام مراحل اقدام پزوهی انجام گیرد تا کسانی بعنوان معلم پژوهنده معرفی شوند که واقعا تحقیق انجام داده ومشکلی ازمشکلات کلاس درسی خودرا حل نمایند.

5-عدم وجود ارتباط بین پژوهشگران وصاحبان آثاراقدام پژوهی باعث فقدان انگیزه برای پژوهشگران تازه کارمیگردد.ایجادباشگاه اقدام پژوهان جهت سهولت ارتباط بین پژوهشگران ونیز ایجاد سایت اقدام پژوهی وبانک اطلاعات اقدام پژوهی برای ارتباط معلمان پژوهشگر باتجربیات سایرمعلمان وآشنایی بیشتر بافنون اقدام پژوهی وجلوگیری از پژوهشهای تکراری بسیارموثرخواهدبود.

6- اقدام‌پژوهی در آموزش و پرورش با برخی از موانع و تنگناهای دیگر از جمله مدیریت متمرکز، سلسله مراتب و بوروکراسی اداری و الزام به تبعیت از قوانین و مقررات و محدودیت در تفویض اختیار، تراکم وظایف و مسوولیت های اجرایی کارکنان آموزشی و اداری، پراکندگی یافته های پژوهشی، عدم اطلاع رسانی مناسب نتایج اقدام پژوهی به معلمان  مواجه می باشد.

نتیجه گیری

علاوه برراهکارهایی که درسطورفوق آمد،بنظرنگارنده روشهای دیگری نیزبرای ایجادانگیزه به معلمان وگذرازموانع اقدام پژوهی وجودداردازجمله: که طرح و تصویب مسأله اقدام پژوهی در شورای معلمان، برگزاری همایش‌های اقدام پژوهی، اجرای برنامه "هر مدرسه یک اقدام پژوهی مشارکتی" ، اختصاص امتیاز ویژه در ارزشیابی مدارس به طرح های اجرا شده، تاکید بر حل مسائل مدارس خاص از طریق اقدام پژوهی، اختصاص ساعات موظف معلمان به حل مسائل آموزشی و تربیتی دانش آموزان خود از طریق اقدام پژوهی و تبیین استراتژی اقدام پژوهی معلمان و مدارس توسط شورای تحقیقات استان ها در یک برنامه کوتاه مدت و میان مدت از آن جمله می باشد.

 

 

 

 

منــــابـــع

 

=فــــارســــی:

-امام جمعه،محمدرضاومحمودسعیدی رضوانی،1381،پژوهش حین عمل رویکردی نودرآموزش ضمن خدمت معلمان،تهران،فصلنامه تعلیم وتربیت،شماره4،زمستان81وبهار82.

-دیوئی،جان،1369منطق:تئوری تحقیق،ترجمه علی شریعتمداری،چاپ دوم،تهران،انتشارات دانشگاه تهران.

-ساکی،رضا،1383،اقدام پژوهی:راهبردی برای بهبودآموزش وتدریس،انتشارات پژوهشکده تعلیم وتربیت،چاپ اول.

-صدیق میرعظیمی،سکینه،1386،بررسی تاثیر دوره های آموزشی اقدام پژوهی بررویکرد معلمان به پژوهش،تهران،رشدمعلم،شماره208،فروردین1386.

-قاسمی پویا،اقبال،1380،راهنمای علمی پژوهش درعمل،تهران،پژوهشکده تعلیم وتربیت.

-قاسمی پویا،اقبال،1382،راهنمای معلمان پژوهنده،تهران،نشراشاره،چاپ سوم.

-گویا،زهرا،1372،تاریخچه تحقیق عملی وکاربردآن درآموزش،فصلنامه تعلیم وتربیت،تهران،پژوهشکده تعلیم وتربیت،شماره36 

=انگلیســــی:

-Eileen Frrance.2001.Themes in education.action research.Northeast and island Regional educational Laboratory at Brown university.

-C.G.short& K.smith(Eds).1993.Teachers are researchers.Reflection and action.mewark.DE:International Reading Association.

-Mc Farland.K.P&stasell.J.C.1993 .Historical perspectives.InL.Patterson.C.M.santa.

-Noffke.S.E& Stevenson.R.B.(Eds)1995.Educational action research:Becoming partically critical.new York:Teachers college press.

-Watts.H.1995.When teachers Are researchers teaching improwes.Journal of staff Development.





نوع مطلب : مقالات تربیتی معلم اهری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعه 23 دی 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

کاروان می آید ازشهردمشق

برسرخاک شه سلطان عشق

کاروان باخودرباب آورده است

بهراصغرشیروآب آورده است

کاروان آمدولی اکبرنداشت                                        

ام لیلا شبه پیغمبرنداشت                                                

کاروان آمدولی شاهی نبود

بربنی هاشم دگر ماهی نبود.

اربعین حسینی برتمام رهروان وعزاداران آنحضرت تسلیت باد.

 





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

مراحل اقدام پژوهی

باتوجه به تعاریفی که محققان مختلف درزمینه اقدام پژوهی ارایه کرده اند،بالطبع مراحل مختلفی نیز برای این نوع تحقیق درنظر گرفته اندکه بدلیل تعدد پیشنهاد مراحل،ازاطاله کلام خودداری شده وبه یک نمونه اشاره می شود.آیلین فرانس معتقداست دردرون تمام تعاریف اقدام پژوهی چهارمفهوم پایه وجوددارد:توانکمندسازی شرکت کنندگان،همکاری ازطریق مشارکت،کسب دانش وتغییرات اجتماعی.ساختارپژوهش درعمل بنظر او شامل پنج مرحله میباشد:1)شناسایی محدوده مشکل یامسئله2)جمع آوری وسازماندهی داده ها3)تفسیرداده ها4)اقدام مبتنی برداده ها5)انعکاس یافته ها(ferrance،2001 ).

كرت لوین واضع واژه «پژوهش در عمل » آن را متشكل از چهار مرحله ی برنامه ریزی ، اقدام مشاهده و تأمل و تفكر می داند كه باید در بستری حلزونی تكرار شوند (گویا ، 1372 ).

مراحل پژوهش در عمل به طور كلی شامل سه مرحله ی :

الف- تشخیص

ب- اجرا

پ- ارزیابی و عرضه است ( قاسمی پویا، 1380 ) .

برای سنجش عمل در زمان اجرا می توان با استفاده  از ابزار های زیر اطلاعات لازم را جمع آوری  كرد.

الف- پرسشنامه

ب- یادداشت های روزانه معلم

پ- مصاحبه

ت- فرم های مشاهده

علاوه بر این ابزار ها همكاران، متخصصان آگاه و اولیای دانش آموزان نیز می توانند در زمان اجرا و تجربه كردن ، معلم را یاری كنند تا كار خود را مورد ارزیابی قرار دهد.

پژوهش حین عمل را از نظر حیطه عمل و تأثیر آن می توان به سه گونه ی:

 الف- محقق معلم ،

ب- پژوهش حین عمل مشاركتی

پ- پژوهش حین عمل مدرسه گستر تقسیم كرد(امام جمعه ،سعیدی رضوانی ، 1381 ).

در گونه اول (محقق معلم ) ، بر ایجاد تغییرات در یك كلاس توسط فرد معلم تأكید می شود . در نوع دوم (مشاركتی ) حیطه ی تغییرات شامل چند كلاس مثلا كلاس های یك پایه است- و در نوع سوم ، بهبود كل مدرسه با همكاری همه ی كاركنان مدرسه مورد نظر است .پژوهش حین عمل مدرسه گستر ، در واقع شكل جامع تر پژوهش حین عمل مشاركتی است . در ادامه به بعضی از این اهداف و مزایا اشاره می شود.

 

تاریخچه آماری ازبرنامه معلم پژوهنده درایران

در ایران نیز بعد از پیروزی انقلاب شكوهمند اسلامی بویژه ازسال1375موضوع اقدام پژوهی مورد توجه مسئولین آموزش و پرورش قرار گرفته و مسئولیت این مهم را به پژوهشكده تعلیم و تربیت واگذار نموده است وپژوهشكده تعلیم و تربیت برنامه اجرائی آن راتحت عنوان برنامه معلم پژوهنده هر ساله به سازمان های آموزش و پرورش استانها ابلاغ می نماید.

     آمار و ارقام این سالها نشان می دهد كه موضوع معلم پژوهنده مورد استقبال نسبتا خوبی از سوی معلمان واقع شده است. از 914 نفر معلمانی كه در سال 75 درسطح كشور در این عرصه فعالیت می كردند در سال 83 به 24800 نفر رسیده است(اداره كل روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش، 1384).

به نظر می رسد این فعالیت (اقدام پژوهی ) با توجه به كوتاه بودن عمرخود از رشد قابل قبولی، به لحاظ كمیت برخودار است این رشد، شاید متاثر از سیاستهای آموزش وپرورش باشد كه روش اقدام پژوهی را با هدف تجهیز معلمان با این روش، دربرخورد با مسایل آموزش وپرورش تبلیغ می نماید به همین منظوركلاس های آموزش اقدام پژوهی را در تمامی شهر هایی كه كلاس های ضمن خدمت در آن فعال بوده است دایر كرده است.از 9810نفر فرهنگیانی كه در سال 1380در كلاس های مذكور شركت كرده بودن این رقم در سال 1383 بالغ بر 195639 نفر گردیده است(اداره كل روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش، 1384).

از میان 195639 نفر از معلمان آموزش دیده درسطح کشوردرسال 1383تنها 24800 نفر دارای گزارش اقدام پژوهی بوده اند و از آن میان نیز تنها 836 گزارش اقدام پژوهی مورد تأیید داوران پژوهشكده تعلیم و تربیت قرار گرفته است(اداره كل روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش، 1384).

بدلیل جلوگیری ازاطاله کلام بحث درمورد اقدام پژوهی را دراین قسمت بپایان برده ودرقسمت بعدی به تحقیقاتی اشاره خواهدشد که درسالهای گذشته درمورد عوامل موثر دراقدام پژوهی معلمان انجام شده اند.

 

عوامل موثر برعدم استقبال معلمان ازاقدام پژوهی

درتحقیقی که آقای محسن باجلان جهت پایان نامه کارشناسی ارشددانشگاه شهیدبهشتی درسال 1385درباره معلمان شهربروجرد انجام داده است به نتایج زیررسیده است:ازدیدگاه معلمان عوامل آموزشی،مالی،سازمانی،فردی وفرهنگی اجتماعی ازموانع اقدام پژوهی بحساب می آیند.

درپژوهش دیگری که آقای میرشفیعی دراستان مازندران انجام داده است نتایج قابل تاملی بدست آمده است: نتایج این تحقیق نشان می دهد تنها 1/23 درصد از معلمین از روش اقدام پژوهی اطلاعات كافی داشته و 9/76 درصد از آنان اطلاعاتی پایین تر از حد انتظار دارند. اگرچه تفاوت بین میزان آگاهی فرهنگیان آموزش دیده با فرهنگیانی كه آموزش ندیده اند معنادار می باشد ولی هر دو گروه مذكور نمراتی پایین تر از حد نصاب یعنی حداقل نمره 12 را كسب نمودند و همین طور بین میزان آگاهی فرهنگیان زن و مرد و نیز بین میزان آگاهی فرهنگیانی كه دارای تحصیلات فوق لیسانس و بالاتر هستند در مقایسه با فرهنگیانی كه دارای تحصیلات فوق دیپلم و لیسانس هستند تفاوت معنادار است و از طرف دیگر بیشتر از 50درصد آزمودنی ها به ترتیب عدم اشتیاق استاد به موضوع اقدام پژوهی،عدم توانایی آنان درایجاد آمادگی معلمان پژوهنده دراجرای طرح های اقدام پژوهی،پایین بودن توان علمی مدرسین درس پژوهش در عمل،نحوه ارزیابی از میزان یادگیری معلمان پژوهنده توسط استاد و كافی و مفید نبودن منابع معرفی شده و تكالیف را به عنوان مهمترین موانع اجرایی برنامه معلم پژوهنده یاد نمودند.

درتحقیق دیگری که درشهراصفهان به روش پرسشنامه ای جهت ارائه به دانشکده علوم تربیتی وروانشناسی دانشگاه اصفهان توسط امیرحسین رضایی کمال آباد انجام گردیده است این نتایج بدست آمده است: پاسخ دهندگان در میان موانع موجود اقدام پژوهی, «ضعف در قدردانی معنوی از معلمان پژوهشگر», «كمبود مشاوران پژوهشی مجرّب و متخصص برای راهنمایی و رفع اشكالات پژوهشی معلمان» و «پژوهش محور نبودن تصمیمات آموزشی» را به عنوان مهمترین موانع اقدام پژوهی شناخته اند.

خانم سکینه صدیق میرعظیمی درمقاله ای باعنوان:بررسی تاثیردوره های اقدام پژوهی(معلم پژوهنده)بررویکرد معلمان به پژوهش که درمجله رشدمعلم،فروردین1386بچاپ رسیده است نتایج زیررا اخذنموده است:

1-بین گذراندن دوره‏های آموزشی اقدام‏پژوهی،جنسیت، سنوات خدمت و طول دوره‏های آموزشی اقدام‏پژوهشی معلمان و میزان شناخت از پژوهش،رابطه‏ی معنی‏داری وجود دارد.

2.بین گذراندن دوره‏های آموزشی اقدام‏پژوهی،جنسیت و طول دوره‏های آموزشی اقدام‏پژوهی معلمان و میزان علاقه به‏ انجام دادن پژوهش،رابطه‏ی معنی‏داری وجود دارد.

3.بین میزان تحصیلات،رشته‏ی تحصیلی معلمان و میزان‏ شناخت آنان از پژوهش،رابطه معنی‏داری وجود ندارد.

4.بین سنوات خدمت،میزان تحصیلات و رشته‏ی تحصیلی‏ معلمان و میزان علاقه به پژوهش،رابطه‏ی معنی‏داری وجود ندارد.

ادامه دارد.............





نوع مطلب : مقالات تربیتی معلم اهری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

مقاله زیررا برای شرکت درمسابقه هفته پژوهشسال1390 که ازطرف اداره آموزش وپرورش اهربرگزارشده بودتهیه وارائه کرده ام. امیدکه دوستان بامطالعه خودنظرات مناسبی برای تکمیل این مقاله ارائه فرمایند.


چکیده:مقاله حاضر درباره علل وعوامل موثر درعدم استقبال گسترده ازاقدام پژوهی توسط معلمان است.ابتدا اشاره ای مختصر به اقدام پژوهی وتعاریف آن ومراحل انجام این نوع پژوهش شده سپس بااستناد به گزارشات تحقیقات انجام شده عوامل موثر براقدام پژوهی بررسی گردیده ودرآخر جمع بندی گزارشات ونظر نگارنده دراین مورد خواهد آمد.

کلیدواژه:اقدام پژوهی،معلم پژوهنده ،آموزش وپرورش

مقدمــه

آموزش و پرورش به خاطر اینكه با انسان سروكاردارد از مهم‌ترین حوزه‌هایی است كه پژوهش در آن لازم است. به خاطر پیچیده بودن مسائل مربوط به اندیشه‌ انسان، تحقیق و پژوهش دارای پیچیدگی‌های خاصی است و دقت زیادی را می‌طلبد. بنابراین جهت ارتقاء كیفیت تعلیم و تربیت و اثربخشی آموزشی بایستی مهارت‌ها و توانمندی‌های لازم در معلمان تقویت شود و لازمه این امر مهم مجهز نمودن معلمان به بینش علمی و انجام پژوهش می‌باشد تا اینكه معلمان تولید اندیشه نمایند و از آن در جهت بهبود وضع كلاس درس و مدرسه استفاده‌های لازم را به عمل آورند. آموزش و پرورش پژوهش ویژه خود را می‌طلبد كه محور اساسی آن باید تغییر و تحول در كلاس درس و جریان یاددهی و یادگیری باشد. مسلماً معلمان نقش اساسی در این نوع از پژوهش‌ها ایفا می‌كنند و باید تلاش كرد ضمن بهره جستن از همه روشهای تحقیق، ساز و كارهای پژوهش‌های كلاسی و پژوهش ضمن عمل را تدارك دید(قاسمی پویا، 1382).دراین مقاله ابتدا تعاریفی از اقدام پژوهی ازدیدگاه اهالی این فن ارائه گردیده ،سپس درمورد موانع ومحدودیتهای اقدام پژوهی وعلل عدم استقبال گسترده وچشمگیرمعلمان ازاین طرح بحث خواهدگردید.

تعاریف اقدام پژوهی:

قبل ازهرسخنی باید بیان شود که اقدام پژوهی بانامهای:پژوهش درعمل ویا پژوهش ضمن عمل نیز مطرح گردیده است.

   اصطلاح پژوهش در عمل ترجمه انگلیسی action research می‌باشد.این اصطلاح چند سالی است كه تحت عنوان اقدام پژوهی یا پژوهش عملی توسط برخی از اساتید كشورمان مطرح شده است (قاسمی پویا، 1382).

از نظر مك نیف (mc niff) و همكارانش اقدام پژوهی عبارتند از: نوعی پژوهش كارور (practioner research) است كه می‌تواند به شما كمك كند تا در هر جایی كه مشغول كار هستید وظایف شغلی خود را به نحو بهتری انجام دهید .به زبان ساده پژوهش كارور بدین معناست كه پژوهش توسط خود افراد و ضمن كارشان صورت می‌گیرد (همان منبع).

پژوهش درعمل فرآیندی است که درآن شرکت کنندگان تمرین های آموزشی خودرا بطورسیستماتیک وبادقت بااستفاده ازتکنیک های پژوهش بررسی می کنند(watts،1985).

پژوهش درعمل بطورخاص اشاره دارد به پرسشهای منظم معلم باقصداینکه پژوهش درآینده اعمال وواکنشهای شخص را تغییردهد.این پژوهش برروی دانش آموزان ودرمدرسه ایست که معلم درآن کارمی کند وپرسشها ومشکلاتی که درمورد مسائل آموزشی پیش میاید(ferrance،2001 ).

در یك جمع‌بندی كلی از تعاریف ارائه شده توسط پژوهشگران اقدام پژوهی عبارت است از نوعی تحقیق كه توسط خود افراد درگیر در یك مساله و برای حل یا كاهش آن انجام می‌گیرد .عمل محور اساسی در این نوع تحقیق است.به این معنا كه شخص یا افراد عمل خود را در حین كار و فعالیت مورد پژوهش قرار می‌دهند .در این روش هم پژوهشگر درگیر موضوع پژوهش است و هم موضوع پژوهش مربوط به عمل فعلی پژوهشگر است (قاسمی پویا، 1384).

مروری برپیشینه اقدام پژوهی

ظهور اقدام پژوهی به عنوان یك رویكرد مستقل پژوهشی عموماً به فعالیت جان دیویی در دهه بیست  و فعالیت كورت لوین و گرین وود در دهه چهل نسبت داده می‌شود كه به صورت مشخص از عنوان و فعالیت آن در حل مسائل اجتماعی و سازمانی استفاده شده است و یا برخی دیگر تحركات در حوزه تربیت معلم و فلسفه آموزش و پرورش را در دوره‌ای خاص در تقویت استفاده از این رویكرد موثر قلمداد نموده‌اند و عده‌ای نیز ورود آن به آموزش و پرورش را همزمان با كوشش‌های كری و مارین در كالج دانشگاه كلمبیا در سال 1949 می‌دانند(ساكی، 1383). "کورت لوین"که یک روانشناس اجتماعی ومعلم بود درطول دهه 1940درآمریکا پژوهش درعمل را توسعه داد(McFarland،1993 ).روش اودوره ای بودکه شامل الگوی برنامه ریزی غیرخطی،مشاهده وواکنش درمقابل تغییرات درشرایط اجتماعی بود(Noffke،1995).کورت لوین پژوهش درعمل را بعنوان مجموعه ای ازچرخه حل مسئله برای بهبود سازمان تعریف کرد،یک تحقیق منظم درزمینه تلاش های متمرکز برای بهبود بخشیدن به کیفیت سازمان مدرسه وعملکردآن(ferrance،2001 ).و اما رویكرد اقدام پژوهی در تحقیق آموزشی بوسیله خیزش و حركت اجتماعی تحت عنوان معلم پژوهنده در فاصله سال‌های (1970-1960) پذیرفته شده .بدین ترتیب كه معلم به عنوان كسی كه در شناسایی مشكل و یافتن راه حل ، شایسته‌ترین فرد می‌باشد .در جریان اقدام پژوهی قرار می‌گیرد(قاسمی پویا، 1382) .گویا دوره زوال و كم‌توجهی به كاربرد اقدام پژوهی در تحقیقات آموزشی را اواخر دهه 1950 ذكر می‌كند (گویا1372). دلیل همراهی رویكرد اقدام پژوهی با ساختار حرفه‌ای معلم، توجه عملی تعداد بی‌شماری از معلمان به اقدام پژوهی در حل مسائل آموزش و تدریس است.بدون آنكه این رویكرد را بصورت مستقل و در چارچوب مدون امروزی در مكتبی فرا گرفته باشند.در واقع بینش علمی كه بنیاد حرفه معلمی را در برمی‌گیرد و از رهگذر دانش‌های متعدد مورد نیاز آموزش و تدریس شكل می‌پذیرد، بیش از هر موضوع دیگری هدایت كننده فعالیت‌های معلمان برای حل مسائل و مشكلات در فرایند یاددهی-یادگیری است كه اقدام پژوهی به دنبال آن می‌باشد.بنابراین شروع جریان اقدام پژوهی را باید با ساختار حرفه‌ای معلم دانست.ساندرز و مك كاتچن معلمی را یك كار عملی و معلم را یك كارورز بازتابی (reflective practitioner) می‌دانند .تدریس احتیاج به بازتاب دائم بر روی عمل دارد.بنابراین رویكرد اقدام پژوهی به عنوان محصولی از بینش علمی معلم و فعالیتی انفكاك ناپذیر از شخصیت حرفه‌ای وی در نظر گرفته می‌شود كه با غلبه بر موانع رویارویی وی در انجام فعالیت یاددهی-یادگیری به بار می‌نشیند (ساكی، 1383).

پیش فرضهای اقدام پژوهی

ایده استفاده ازاقدام پژوهی به پیش‏فرضها و شرایط مناسب برای اقدام پژوهی:

بنظر واتز.اچ مفروضات اقدام پژوهی عبارتند از:

1-معلمان اصول کار برروی مشکلاتشان را خودشان برای خود شناسایی می کنند.

2-زمانی که بررسی وارزیابی کار معلمان ومدیران مورد تشویق قرارمی گیرند،آنها موثرتر می شوند وراهکارهای متفاوتی درنظرمی گیرند.

3-معلمان ومدیران بوسیله کارمشترک به یکدیگر کمک می کنند.

4-کارباهمکاران به معلمان ومدیران درتوسعه حرفه ای خود کمک می کنند(watts،1985 )

علاوه بر پیش‏فرضهای فوق،شرایط مساعد دیگری برای اقدام پژوهی می‏توان منظور داشت که به‏طور خلاصه شامل موارد زیر است:معلمان شرکت‏کننده در طرح اقدام پژوهی باید به ضرورت آشنایی با فنون پایه پژوهشی‏ اعتقاد داشته باشند،فرصت لازم برای نوآوری در نظام آموزشی فراهم باشد،نظام آموزشی‏ "طرحی نو در انداختن‏"را ترغیب کند؛در نظام آموزشی باید فرصت فراهم باشد تا اندیشه‏های نو مورد آزمایش قرار گیرد؛معلمان شرکت‏کننده در طرح اقدام پژوهی با فرایند پویایی گروهی آشنا باشند.به این سان،چنانچه گروهی از معلمانی که شرایط یادشده برای آنان فراهم است،دربارهء یک مسأله مشترک از طریق اقدام پژوهی به پژوهش بپردازند،می‏توانند به نتایج زیر دست‏ یابند:

الف)به مشخص کردن‏"موقعیت نامعین‏"نایل شوند و مشکل موردنظر را رفع کنند.

ب)با روشهای نو آشنا شده و از این طریق،ضمن خدمت به آموزش مستمر خود بپردازند.

ج)نوآوریها و شیوه‏های نوین آموزشی را با سهولت در میان معلمان اشاعه دهند.

د)ارتباط بیشتری میان معلمان و پژوهشگران آکادمیک فراهم آورند(دیویی،1369).





نوع مطلب : عبارتهای كوتاه معلم اهری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

یکشنبه 27 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

تصور کنید بانکی دارید که در آن هر روز صبح ۸۶۴۰۰ تومان به حساب شما واریزمیشود و تا آخر شب فرصت دارید تا همه پولها را خرج کنید. چون آخر ووقت حسابخود به خود خالی میشود. در این صورت شما چه خواهید کرد؟هر کدام از مایک چنین بانکی داریم: بانک زمان. هر روز صبح، در بانک زمان شما ۸۶۴۰۰ثانیه اعتبار ریخته میشود و آخر شب این اعتبار به پایان میرسد. هیچ برگشتینیست و هیچ مقداری از این زمان به فردا اضافه نمیشود

ارزش یک سال را دانش‏آموزی که مردود شده، میداند.
ارزش یک ماه را مادری که فرزندی نارس به‏ دنیا آورده، میداند
.
ارزش یک هفته را سردبیر یک هفته‏ نامه میداند
.
ارزش یک ساعت را عاشقی که انتظار معشوق را میکشد،

ارزش یک دقیقه را شخصی که از قطار جا مانده،
و ارزش یک ثانیه را آنکه از تصادفی مرگبار جان به در برده، میداند....

 

((بنقل ازوبلاگ استاداحمداکبری))





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعه 25 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

حضرت امام علی(علیه السلام)

لَو سَکَتَ الجاهِلُ ما اختَلَفَ النّاسُ

اگر نادان خاموشی می گزید

مردم دچار اختلاف نمی شدند.

بحارالانوار،ح87،ص81





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

یکشنبه 20 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

 گویند در زمانهای دور پسری بود که به اعتقاد پدرش هرگز نمی توانست بادستانش کار با ارزشی انجام دهد. این پسر هر روز به کلیسایی در نزدیکی محل زندگی خود می رفت و ساعتها به تکه سنگ مرمر بزرگی که در حیاط کلیسا قرارداشت خیره می شد و هیچ نمی گفت. روزی شاهزاده ای از کنار کلیسا عبور کرد وپسرک را دید که به این تکه سنگ خیره شده است و هیچ نمی گوید. از اطرافیان در مورد پسر پرسید. به او گفتند که او چهار ماه است هر روز به حیاط کلیسامی آید و به این تکه سنگ خیره می شود و هیچ نمی گوید.

شاهزاده دلش برای پسرک سوخت. کنار او آمد و آهسته به او گفت:
«
جوان، به جای بیکار نشسستن و زل زدن به این تخته سنگ، بهتر است برای خود کاری دست و پا کنی و آینده خود را بسازی

پسرک در مقابل چشمان حیرت زده شاهزاده، مصمم و جدی به سوی او برگشت و درچشمانش خیره شد و محکم و متین پاسخ داد: «من همین الان در حال کار کردن هستم!» و بعد دوباره به تخته سنگ خیره شد.

شاهزاده از جا برخاست و رفت. چند سال بعد به او خبر دادند که آن پسرک از آن تخته سنگ یک مجسمه با شکوه از حضرت داوود ساخته است. مجسمه ای که هنوز هم جزو شاهکارهای مجسمه سازی دنیا به شمار می آید. نام آن پسر «میکل آنژ» بود!

قبل از شروع هر کار فیزیکی بهتر است که به اندازه لازم در موردش فکر کرد. حتی اگر زمان زیادی بگیرد.

                         بنقل ازوبلاگ استاداحمداکبریwww.ahladakfari180.persianblog.com





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعه 18 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

کوه بلندی بود که لانه عقابی با چهار تخم، بر بلندای آن قرار داشت.
یک روز زلزله ای کوه را به لرزه در آورد و باعث شد که یکی از تخم ها از دامنه کوه به پایین بلغزد.
بر حسب اتفاق آن تخم به مزرعه ای رسید که پر از مرغ و خروس بود.
مرغ و خروس ها می دانستند که باید از این تخم مراقبت کنند و بالاخره هم مرغ پیری داوطلب شد تا روی آن بنشیند و آن را گرم نگهدارد تا جوجه به دنیا بیاید.

یک روز تخم شکست و جوجه عقاب از آن بیرون آمد.
جوجه عقاب مانند سایر جوجه ها پرورش یافت و طولی نکشید که جوجه عقاب باور کرد که چیزی جز یک جوجه خروس نیست. او زندگی و خانواده اش را دوست داشت اما چیزی از درون او فریاد می زد که تو بیش از این هستی. تا این که یک روز که داشت در مزرعه بازی می کرد متوجه چند عقاب شد که در آسمان اوج می گرفتند و پرواز می کردند. عقاب آهی کشید و گفت: ای کاش من هم می توانستم مانند آنها پرواز کنم.
مرغ و خروس ها شروع کردند به خندیدن و گفتند: تو خروسی و یک خروس هرگز نمی تواند بپرد.
اما عقاب همچنان به خانواده واقعی اش که در آسمان پرواز می کردند خیره شده بود و در آرزوی پرواز به سر می برد.
اما هر موقع که عقاب از رویایش سخن می گفت به او می گفتند که رویای تو به حقیقت نمی پیوندد و عقاب هم کم کم باور کرد.
بعد از مدتی او دیگر به پرواز فکر نکرد و مانند یک خروس به زندگی ادامه داد و بعد از سالها زندگی خروسی، از دنیا رفت.

تو همانی که می اندیشی، هرگاه به این اندیشیدی که تو یک عقابی به دنبال رویا هایت برو و به یاوه های مرغ و خروسهای اطرافت فکر نکن.

                                                                                                                             گابریل گارسیا مارکز





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

یکشنبه 13 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

 

ای شده مجنون خدا السلام 

 شاهرگ خون خدا السلام
 
ای شده سرشار دلم از غمت

باز محرم شد و دل محرمت
 
هست نگاه نگران همه

سوی تو ای دسته گل فاطمه
 

تاسوعا وعاشورای حسینی تسلیت باد
 





نوع مطلب : عبارتهای كوتاه معلم اهری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعه 11 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

میخواهم  بگویم ......

فقر  همه جا سر میکشد .......

فقر ، گرسنگی نیست ، عریانی  هم  نیست ......

فقر ، چیزی را  " نداشتن " است ، ولی  ، آن چیز پول نیست ..... طلا و غذا نیست  .......

فقر  ،  همان گرد و خاکی است که بر کتابهای فروش نرفتهء یک کتابفروشی می نشیند ......

فقر ،  تیغه های برنده ماشین بازیافت است ،‌ که روزنامه های برگشتی را خرد میکند ......

فقر ، کتیبهء سه هزار ساله ای است که روی آن یادگاری نوشته اند .....

فقر ، پوست موزی است که از پنجره یک اتومبیل به خیابان انداخته میشود .....

فقر ،  همه جا سر میکشد ........

                    فقر ، شب را " بی غذا  " سر کردن نیست ..

                  فقر ، روز را  " بی اندیشه"   سر کردن است

                                                                                                دکترعلی شریعتی


حالا خوب فکرکنیم ببینیم آیا فقیرهستیم یانه!!!



نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

دوشنبه 7 آذر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر
فرارسیدن ماه محرم،ماه پیکارباظلم وپیروزی عدالت وحقیقت برتمام همکاران عزیز تسلیت باد.



نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

روش پژوهش

دراین مطالعه بمنظور بررسی ارتباط بین متغیرهای موردمطالعه ازابزارهای زیر استفاده شد:

1) مقیاس سنجش افسردگی بک: این مقیاس شامل21 جنبه ازعلایم جسمانی وروانی افسردگی است که 15سوال درباره علایم روانی و6سوال دررابطه با علایم جسمانی افسردگی می باشد.هرسوال دراین مقیاس دارای چهارگزینه  وهرگزینه باعددی مشخص شده است.این مقیاس درجات مختلف افسردگی راازخفیف تابسیارشدید تعیین می کند.حداکثرمقیاس بک63 است.یعنی فردی که این نمره را درمقیاس بیاورد میزان افسردگی وی برمبنای تشخیص مقیاس صددرصداست.

2)آزمون تفکرمنطقی وغیرمنطقی: این آزمون باتوجه به پیش فرضهای آلبرت آلیس درموردطرزتفکرمنطقی وغیرمنطقی تهیه شده است.پرسشنامه سنجش طرزتفکر آزمودنی ها که مبتنی بر یازده پیش فرض آلیس درموردطرزتفکرمیباشد ودرحال حاضرمورداستفاده قرار میگیردبراساس همین پیش فرضها ساخته شده است.تعدادسوالات این آزمون25سوال است وبراساس مقیاس لیکرت شماره گذاری می شود، به این صورت که سوالاتی که طرزتفکرمنطقی رامی سنجند به کاملادرست نمره5،درست نمره4،نمی دانم نمره3،غلط نمره2 وکاملاغلط نمره1 داده می شود وبه سوالاتی که طرزتفکرغیرمنطقی راارزیابی میکند عکس شیوه فوق نمره گذاری می شود.دراین آزمون نمره بالانشانگرطرزتفکرمنطقی ونمره پایین نشانگرطرزتفکرغیرمنطقی است.

جامعه آماری این تحقیق شامل کلیه دانش آموزان دبیرستانی وپیش دانشگاهی شهرستان اهربودندکه درسالتحصیلی89-88 تحصیل می نمودند که تعدادآنها6055 نفربود.بمنظورانتخاب نمونه ای معرف جامعه آماری بااستفاده ازجدول مورگان برای تعیین حجم نمونه،361پرسشنامه ازهرنوع ازابزار پژوهش تکثیر ودربین دانش آموزان باشرایط مندرج درجدول1 توزیع گردید.

 

 

 

    پایه تحصیلی

    تعداددرجامعه

درصددرجامعه ونمونه

  تعداددرنمونه

 اول دبیرستان

   1393  نفر

       23%

     83نفر

 دوم دبیرستان

    1547نفر

       26%

      94نفر

 سوم دبیرستان

    1332نفر

         22%

    79نفر

پیش دانشگاهی

    1783نفر

          29%

      105نفر

       کــل

    6055نفر

         100%

     361نفر

 

 

 

 

نتایج پژوهش

1-نتایج این مطالعه نشان دادکه دانش آموزان مورد مطالعه درصورت داشتن تفکرات غیر منطقی میزان بسیاربالایی ازافسردگی رادارند.درحقیقت ارتباط این دومتغیر ارتباطی معنادار بوده وضریب همبستگی بین طرزتفکرغیرمنطقی وافسردگی عدد بسیاربالای89/0 رانشان میدهد.

2-همچنین یافته ها حاکی ازوجود تفاوت معنادار درمتغیر جنسیت بودند .بدین معنی که دختران باکنترل متغیر پایه تحصیلی ازمیزان بالایی ازتفکرمنطقی برخورداربوده وافسردگی کمتری رانشان میدهندواین موضوع درمورد پسران باهمان کنترل مقادیرکمتری ازتفکرمنطقی وبیشتری ازافسردگی را ازخودنشان می دهد،پس متغیرجنسیت عامل موثری دراین تحقیق است.

3- نتیجه دیگراین پژوهش این بودکه دانش آموزان درپایه های بالاتر، طرزتفکرمنطقی تری داشته وازافسردگی کمتری برخوردارهستند وبه اینصورت ثابت می شودکه عامل سن وپایه تحصیلی عاملی موثر دراین پژوهش است.

4-البته متغیرهای دیگری نظیر طبقه خانوادگی،محیط زندگی و...نیزدرارتباط بین این متغیرها موثربوده ومی تواند نتایج بدست آمده دراین تحقیق را تغییردهند که این خود تحقیق وپژوهش دیگری را   می طلبد.

منـــــــــابـــــع

 

-فارسی

- مایرز؛ آموزش‌تفکرانتقادی، ترجمه‌ خدایار ‌اردبیلی‌، انتشارات سمت، چاپ اول، تهران، ١٣٧٤

- سلیمانپور، غلامعلی؛ نقش تفکر انتقادی در آموزش، مجله اطلاعات علمی، سال دوازدهم ، شماره ٨

- حسینی، افضل السادات؛ ویژگی‌های تفکر خلاق‌، مجله کیهان فرهنگی‌، شماره ١٤٠، اسفند ١٣٧٦.

- یعسوبی، محمدرضا؛ آموزش شیوه های فکر کردن، مجله گزارش کامپیوتر، شماره ١٣٧، تابستان ١٣٧٦.

- آزور،فتاح؛ اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی برکاهش علایم افسردگی دانش آموزان،پایان نامه،1385

- صاحب قلم،فرح؛بررسی ارتباط بین میزان ونوع تفکرات غیرمنطقی وافسردگی،پایان نامه، 1375

- -شریعتمداری، علی؛ چند مبحث اساسی در برنامه‌ریزی درسی، انتشارات سمت، 1375

- شریعتمداری، علی؛ نقد و خلاقیت در تفكر؛ تهران: مركز نشر پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.1380

- سیف، علی‌اكبر ؛ روانشناسی پرورشی (روانشناسی یادگیری و آموزش)؛تهران: آگاه.1379

-شفیع آبادی،عبدالله و ناصری،غلامرضا؛ نظریه های مشاوره و روان در مانی ،تهران،مرکز نشر دانشگاهی،1375.

-انگلیسی

-Ed Beckham, Ph.D. and Cecilia Beckham, L.C.S.W., B.C.D. A Personal Guide to Coping

Chapter 3--Coping with Negative Thinking, Page 1- 2004

-Loacker,G,& others;Analysis & communication at Alverno: An approach to critical thinking,Milwaukee:Alverno Production ,1984

 

 





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

ماهیت  و تعریف تفكر

بسیاری از دانشمندان انسان را حیوان متفكر می‌دانند و تفكر را فصل ممیز انسان و حیوان قرار می‌دهند. هرچند پاره‌ای از آزمایش‌ها نشان می‌دهد كه تفكر در سطح پایین و ابتدایی آن در میان بعضی از حیوانات دیده می‌شود ولی تفكر اساسی مخصوص انسان است و علاوه بر جنبه فرهنگی طبیعت انسان این خصوصیت نیز انسان را از سایر حیوانات مشخص و ممتاز می‌سازد.

جان دیویی در كتاب چگونه فكر می كنیم درباره مفهوم تفكر می‌گوید: عملی است كه در آن موقعیت موجود، موجب تایید یا تولید واقعیت‌های دیگر می‌شود، یا روشی است كه در آن باورهای آینده بر اساس باورهای گذشته پایه گذاری می‌گردد.

شریعتمداری در كتاب روانشناسی تربیتی خود تفكر را جریانی كه در آن فرد كوشش می‌كند مشكلی را كه با آن رو به رو شده مشخص سازد و با استفاده از تجربیات قبلی خویش به حل آن اقدام نماید  تعریف می‌نماید.

هدف از تفکر، جمع آوری اطلاعات و بهترین استفاده ممکن از آن است. به علت شیوه‌ای که ذهن در جهت خلق قالب‌های دائمی به کار می‌برد، ما قادر به استفاده از اطلاعات جدید به بهترین وجه ممکن نیستیم مگرآنکه وسایلی برای تغییر ساختار قالب‌های کهنه و هدایت آن به نرخ روز در اختیار داشته باشیم. در مطالعه تفکر و‌ساخت فعالیت‌های ذهن، هولفیش[1] و جی اسمیت[2] در کتاب«تفکر منطقی» به‌‌تحلیل ‌سه ‌جنبه ‌مختلف‌ تفکر ‌می‌پردازند که ‌عبارتند از‌: احساس، حافظه ‌و تخیل. بر اساس تحلیل آنها این جنبه‌های اساسی تفکر در تعامل با یکدیگرند و عمل خاص فکر کردن وقتی مشخص می‌شود که حدأقل یکی از سه جنبه مذکور را برای توصیف آن به کار بریم (شریعتمداری، بنقل ازطبرسا).

انواع تفکر

در یک طبقه بندی  انواع تفکر به ‌دو دسته تحت عنوان تفکر منطقی و انتقادی طبقه بندی شده‌است. جان دیوئی تفکر منطقی را شامل بررسی فعال، پایدار و دقیق هر عقیده و دانش برمی شمرد(لاکرودیگران ،1984). گرایش در قالب طرح پرسش، متوقف نمودن و کنار گذاشتن قضاوت و دیدگاه شخصی، جمع‌آوری اطلاعات،تجزیه و تحلیل اطلاعات با استفاده‌ از قوای ذهنی و تفکر و نهایتاً استنتاج و دستیابی به‌ایده جدیدازاجزای تفکر منطقی ‌به‌شمار می‌رود. تفکر انتقادی هر چند با تفکر منطقی دارای ارتباط است؛ اما در تفکر انتقادی رویکرد اصلی همانا ایجاد یک جو یا فضای نامتعادل و تا حدی خارج از شرایط معمول ‌است ‌تا افراد بتوانند فرایندهای فکری خود را اصلاح‌، تعدیل، تغییر و بازسازی نموده‌، اساساً به گونه‌ای فکر‌کنند که با تفکر گذشته آنها متفاوت باشد. جهت‌گیری اصلی‌ این نوع تفکر زیر سئوال بردن مجموعه دانش و ایده‌های گذشته همراه باحمایت از ایده‌های نو در قالب رسیدن به ایده یا تفکر جدید است (چت مایرز‌، 1374).

از آنجا که غالباً تفکر منطقی مرسوم تنها روش تفکر مؤثر قلمداد می‌شود، لازم است با توجه به آنچه قبلاً ذکر شد، موارد تمییز تفکر خلاق و منطقی را بیان کنیم تا ضرورت بهره‌گیری از آن را آشکارتر سازیم:

1. تفکر منطقی یک راه را با نادیده انگاشتن بقیه راه ها به عنوان مطمئن‌ترین راه نزدیک به یک مسأله انتخاب می‌کند؛اما با تفکر‌خلاق حتی پس از کشف اطمینان بخش‌ترین راه ، فرد به جستجوی راه‌های متعدد ادامه می‌دهد.

2. در حالی که تفکر منطقی فقط زمانی که مسیر و جهتی موجود باشد حرکت می‌کند، تفکر خلاق صرفاً حرکت می کند تا یک جهت و مسیر ایجاد کند و این تفاوت و اختلاف نگرش این دو نوع تفکر را در حرکت مشخص می‌سازد.

3. تفکر منطقی دارای توالی است و هر گام به گام قبلی وابسته است و حتی پس از نتیجه گیری،صحت نتیجه به وسیله درستی گام هایی که حصول نتیجه را ممکن ساخته‌اند، سنجیده‌ می‌شود؛ ولی در تفکر خلاق لزومی ندارد که گام‌ها پی در پی باشند و می‌توان به نقطه‌ای پرش کرد و سپس برگشت و فضای خالی پشت سر را پر کرد.

4. در تفکر منطقی برای مؤثر بودن باید در هر گام عاری از خطا باشیم و این یک امر اساسی است. اما در تفکر خلاق به شرطی که نتیجه درست باشد، لزومی به صحت هر گام  نمی‌باشد.

5. درتفکر منطقی شخص دقت دارد که از هر مطلب نامرتبط به موضوع اجتناب کند؛ در حالی‌که بر عکس در تفکر خلاق از موضوعات نامرتبط استقبال می‌شود؛ به عبارتی نفی از ابزارهای تفکر منطقی است و در آن گزینش به کمک حذف انجام می‌پذیرد.

6. در تفکر منطقی مسیرهای مطمئن تر گزینش می‌شود، ولی در تفکر خلاق مسیر نامطمئن تر دنبال می‌شود. در واقع تفکر خلاق عمداً در خطا اصرار می‌ورزد و سعی در ملاحظه راه های غیر بدیهی دارد تا راه های مطمئن تر و محتمل تر.

7. تفکر منطقی یک جریان معین است و تفکر جانبی یک جریان‌ احتمالی؛ با تفکر منطقی شخص‌ منتظر یک جواب‌‌ است؛ در حالی‌که در تفکرخلاق احتمال دارد که اصلاً جوابی وجود نداشته باشد؛ به عبارت دیگر تفکر منطقی حداقل یک راه حل قطعی را نوید می‌دهد، ولی تفکر خلاق شانس حصول به یک راه حل قوی را افزایش می دهد، اما آن را تضمین نمی‌کند(یعسوبی، 1376).

خطاهای شناختی از دیدگاه الیس

1-اعتقاد فرد به اینکه لازم وضروری است که تمام افراد دیگر جامعه وی را دوست بدارند و تعظیم و تکریمش کنند.
2-اعتقاد فرد به اینکه لازمه احساس کفایت و ارزشمندی وجود حداکثر لیاقت،کمال و فعالیت شدید است.
3-اعتقاد فرد به اینکه گروهی از مردم بد،شرور و بد ذات هستند وباید به شدت تنبیه و مذمت شوند.
4-اعتقاد فرد به اینکه اگر تمامی حوادث و پیشامدها آنطور نباشند که او می خواهد،نهایت ناراحتی و بیچارگی به بار می آید و فاجعه آمیز خواهد بود.
5-اعتقاد فرد به اینکه بدبختی و عدم خشنودی او بوسیله عوامل بیرونی به وجود می آیند و انسان توانایی کنترل غم و اندوه خود را ندارد و یا اینکه توانائیش در این مورد کم است واین در حالی است که فشارها و حوادث خارجی،معمولا ماهیتی روانی دارند و نمی توانند موجب ناراحتی و آزار فرد شوند مگر آنکه فرد خودش بخواهد،تحت تاثیر آنها قرار گیرد.
6-اعتقاد فرد به اینکه چیزهای خطرناک و ترس آور موجب نهایت نگرانی و اضطراب می شوند و فرد دائما باید در تلاش باشد تا امکان به وقوع پیوستن آنها را به تاخیر اندازد.
7-اعتقاد فرد به اینکه اجتناب و دوری گزیدن شخص از برخی از مشکلات زندگی و مسئولیتهای شخص برای فرد آسانتر از مواجه شدن با آنهاست.
8-اعتقاد فرد به اینکه باید متکی به دیگران باشد و بر انسان قویتری تکیه نماید.
9-اعتقاد فرد به اینکه تجارب وحوادث گذشته و تاریخچه زندگی تعیین کننده مطلق رفتار کنونی هستند و تاثیر گذشته را در تعیین رفتار کنونی به هیچ عنوان نمی توان نادیده انگاشت.
10-اعتقاد فرد به اینکه انسان باید در مقابل مشکلات و اختلالات رفتاری دیگران کاملا برآشفته و محزون شود و این در حالی است که مشکل دیگران ربطی به ما ندارد و بنابراین نباید شدیدا نگران آنان باشیم.
11-اعتقاد فرد به اینکه برای هر مساله و مشکلی همیشه یک راه حل درست و کامل،فقط یک راه حل،وجود دارد و اگر انسان به آن دست نیابد،بسیار وحشتناک و فاجعه آمیز خواهد بود.

الیس معتقد است که توسل شخص به این عقاید یازده گانه به اضطراب و ناراحتی روانی منجر می شود. وقتی که فرد به چنین عقایدی توسل می جوید،در نگرش و برداشت های خویش شدیدا بر اجبار،الزام و وظیفه تاکید دارد و خود را بی نهایت به وقوع امر خاصی مقید و پای بند می کند. بنابراین،اگر فرد خود را از این قیود رها سازد، به احتمال قوی در جهت سلامت نفس و رشد شخصیت حرکت خواهد کرد(شفیع آبادی،عبدالله و ناصری،غلامرضا-1375).

............ادامه دارد.................



 

 





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

چکیده

پژوهش حاضر بمنظور ارتباط بین طرزتفکر(تفکرمنطقی وغیرمنطقی)باافسردگی دربین دانش آموزان دبیرستانی شهرستان اهرطراحی واجراشده است.نمونه پژوهش شامل361 دانش آموزدبیرستانی بود که باآزمونهای مقیاس سنجش افسردگی بک وتفکرمنطقی وغیرمنطقی باپیش فرضهای آلیس موردآزمون قرارگرفتند.نتایج پژوهش حاکی ازآنست که بین تفکرات غیرمنطقی وافسردگی دردانش آموزان دبیرستانی رابطه معناداری وجوددارد.

کلیدواژه ها: افسردگی،تفکر،تفکرمنطقی،تفکرغیرمنطقی

مقدمه

افسردگی یکی ازشایعترین بیماریهای روانی است وازگذشته های دور درنوشته ها درمورد آن سخن گفته شده است.حدود100سال قبل ازمیلاد کورنلیوس سلسوس(cornelius  colsus) درکتاب  De medicine افسردگی راناشی از صفرای سیاه معرفی کرد.این اصطلاح راپزشکان دیگرازجمله ارسطو وجالینوس نیز بکار بردند.رازی پزشک مشهورایرانی درمورداختلالات خلقی،مانی وملانکولی  راتوصیف کرده است.مانی را جنون پرتحرکی دانسته ومالیخولیاراکه همان افسردگی سایکوتیک است،با مانی ازیک ریشه می داند(یزدانی،1385).

بررسیهای جدی درمورد تقسیم بندی اختلالات خلقی از اواسط قرن نوزدهم شروع شد .درسال 1854 ژول فالژه،حالتی را توصیف نموده وآنراجنون ادواری نامید.چنین بیمارانی متناوبا حالات خلقی مانی وافسردگی را تجربه می کنند.درسال1882 کارل کالیام  روانپزشک آلمانی،بااستفاده از اصطلاح سایکلوتایمی، مانی وافسردگی رامراحل مختلف یک بیماری توصیف نمود(یزدانی،1385).

کشورما کشوری جوان می باشد وبیش ازنیمی از جمعیت آنرا افرادزیر18سال تشکیل می دهند،نسل جوان موردبررسی دراین مطالعه ،دانش آموزان دبیرستانی می باشندکه مطمئنا درآستانه ورود به فعالیتهای اجتماعی دچار استرسهای فراوانی هستندکه این استرسها برسلامت روانی آنها تاثیرخواهدداشت.

افسردگی

افسردگی کودکان ونوجوانان بدلیل شیوع بالای آن وایجاداختلال درکارکردهای مختلف اجتماعی، تحصیلی،حرفه ای وغیره موضوعی است که به توجه جدی نیازدارد.افسردگی کودکی ونوجوانی یک پدیده گذرانیست که درطی دوره رشد بهبودیابد.اگرعوامل موثردرایجادافسردگی ،بدون مداخله بمانند عوارض بعدی آن غیرقابل اجتناب خواهدبود.ابتلا به افسردگی درسالهای اولیه زندگی پیش بینی کننده شدت وتداوم افسردگی دربزرگسالی است(پترسن وهمکاران بنقل ازآزور،1993).

درحدود یک درصدازکودکان افسردگی رانشان می دهند.این میزان تااوایل نوجوانی درهمین حدود باقی می ماند ولی ازشروع 14سالگی میزان شیوع افسردگی به15درصد میرسد(خدایاری فرد وپرند،1384).زنان دوبرابر مردان مستعد ابتلا به افسردگی هستند واغلب درزنان سنین 25تا44سال درطول سالهای باروری بیشتراست.افسردگی منجربه یک بیماری جدی می شود که اغلب به مرگ زودرس ختم می شود.خودکشی نتیجه افسردگی درمان نشده است(آکادمی ملی انجمن سالمندان،2000).

بنابه نظر افروز،علائم شناختی افسردگی ازاین قرارند:ناتوانی درتمرکزذهن،ناکامی های تحصیلی،نگرشها وبازخوردهای منفی وبازدارنده،خودپنداری منفی واحساس نااتمیدی،افکارتکرارشونده درزمینه مرگ یاخودکشی،ازدست دادن قدرت تصمیم گیری،برداشتها وتفسیرهای غیرمنطقی امور، تعمیم بیش ازحدمسائل(افروز،1381).دربرسی علل افسردگی،محققان به عوامل ژنتیکی،خانوادگی،روانی واجتماعی توجه داشته،بروزافسردگی را ناشی از صرف یک علت مشخص نمی دانند. افروزدرباب عوامل روانی ایجادافسردگی بیان میکندکه:وجودبرخی ازویژگیهای روانشناختی دردوران کودکی واوایل نوجوانی نظیر احساس وابستگی فوق العاده به غیر،شخصیت انفعالی واحساس خودارزشمندی بسیارضعیف،احساس اعتراضی وخصمانه درونی شده وآرمانگرایی فوق العاده می توانند زمینه های بروز افسردگی راپدیدآورند(افروز،1381).عوامل روانی اجتماعی بسیاری باسبب شناسی افسردگی نوجوانی درارتباط هستند ونظریه های مختلف مانند  درماندگی آموخته شده،سبک اسنادمنفی،طرحواره شناختی منفی  ونقص درخودگردانی برعامل یاعوامل خاصی ازتعیین کننده های موثر برافسردگی تاکیددارند(طهماسبیان وهمکاران،1380).

شخص افسرده نوعا به خودش بانظرمنفی می نگرد ومعتقد است که درجهان بی یاور وتنهاست واغلب خودش رابه سبب خطاها وکمبودهای جزیی سرزنش می کند.اودرمورد جهان خارج وآینده اش بدبین است(صاحبی،1380).راههای مختلف ومتفاوتی درپیشگیری ازافسردگی ودرمان آن وجوددارد:سه محور اساسی درپیشگیری ازافسردگی ودرمان آن عبارتند از ایجادتفکرمثبت ورحیه پویا،رفع نگرشهای منفی،رفع علایم وتظاهرات افسردگی(موسوی وهمکاران،1386).

چنانکه ازنظرات بیان شده استنباط می شود تفکر شخص ونوع آن می تواند عاملی موثر برای ایجاد ویاپیشگیری ازافسردگی باشد.تفکرفلسفی بیش ازهرچیز ژرف اندیشی وسنجش خردمندانه است.افلاطون استعداد فلسفی رابرای کسی می پذیرد که ازتوانایی باهم نگری  یعنی نگریستن به کل ویگانه کردن گوناگونیها برخوردارباشد(تورانی،1371).تفکرمنفی می تواند بسوی هرنوع وضعیتی منجرشود که معمولا بصورت افسردگی،اضطراب،عصبانیت ومشکلات مرتبط به آن ظاهر می شود.اگرشخصی افسرده شود،افکارمنفی اش ممکن است بیشتربه صورتی باشد که او بی ارزش است(Ed.Beckham2002).

به گفته آلیس،خصوصیات تفکروعقاید منطقی عبارتند از:1)یک فکرمنطقی حقیقت دارد ومطابق باواقعیت است.واقعیت یعنی آنچه که اتفاق افتاده است یامی افتد صرف نظرازاینکه مطلوب یانامطلوب است2)تفکرمنطقی یک علم مطلق نبوده وبصورت شرطی ونسبی است وبصورت رجحان بیان می شود تااینکه بصورت باید وحتم بیان شود3)یک فکرمنطقی می تواند به احساس معتدل ومحدودی ازناخوشایندی منجرشود،لیکن نمی تواند انسان را به اختلالات روانی مبتلا سازد4)تفکرمنطقی انسان را به سوی سلامت روانی سوق می دهد5)تفکرمنطقی کمک می کند که انسان بتواند باحوادث سروکارداشته باشد وازعهده آنها برآید(آلیس،1994).

پایان نامه ها ومقالاتی درزمینه افسردگی وعوامل موثربرآن نگارش گردیده است ولی درمورد ارتباط طرزتفکر باافسردگی شخص کار چندانی نشده است: درسال 1375 پایان نامه ای باموضوع بررسی ارتباط بین میزان ونوع تفکرات غیرمنطقی وافسردگی، توسط فرح صاحب قلم به راهنمایی دکترعلی دلاور دردانشگاه تربیت مدرس انجام شده است. همچنین درسال 1385 پایان نامه ای باعنوان اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی برکاهش علائم افسردگی دانش آموزان توسط فتاح آزور به راهنمایی دکتر محمودمیرزمانی نگارش شده است که مقدار کمی نیز به تفکر ونوع آن وارتباط آن باکاهش علائم افسردگی اشاره گردیده است.

دراین تحقیق دانش آموزان دبیرستانی شهرستان اهر را بااستفاده ازجدول مورگان انتخاب نموده وپرسشنامه های مقیاس سنجش افسردگی بک وپرسشنامه طرز تفکرآلیس، دربین آنها توزیع گردیده وارتباط بین این دو متغیر بررسی می شود.

یافته های این تحقیق برای دانش آموزان واولیای آنها ،معلمان ودست اندرکاران آموزش وپرورش مخصوصا کارشناسی مشاوره اداره آموزش وپرورش مفید خواهدبود .همچنین بااستفاده ازنتایج این تحقیق می توان فعالیتهای فرهنگی واجتماعی خاصی جهت پیشگیری ازایجاد افسردگی دربین دانش آموزان برنامه ریزی واجرا شود.

این تحقیق برآنست که ارتباط طرزتفکر(تفکرمنطقی وغیرمنطقی)راباافسردگی دربین دانش آموزان دبیرستانی شهرستان اهربررسی نماید.

......ادامه دارد.....





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

شنبه 16 مهر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

جان بقربان توشاها كه توحج فقرایی!

ولادت آبروی خاك ایران .ماه تابان خراسان.

         حضرت امام رضا(ع) برتمام آرزومندان زیارتش

                                مبارك باد!





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

چهارشنبه 13 مهر 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

سیزده مهرماه

روزجهانی معلم برتمام همكاران تلاشگرعرصه علم ودانش

                                              مبارك باد!





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

پنجشنبه 31 شهریور 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر
سلام ببخشید که مدتیست نتونستم مطلبی بنویسم .راستش درگیر انتقال بودم بالاخره امروزبنده شدم مربی پرورشی هنرستان فنی امیرکبیراهر.



نوع مطلب : عبارتهای كوتاه معلم اهری، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

یکشنبه 30 مرداد 1390 :: نویسنده : سعداله آریافر

علــــــــی ،علــــــی،علــــــی

        ودیگرهیچ!!





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :



( کل صفحات : 14 )    ...   2   3   4   5   6   7   8   ...   
درباره وبلاگ


اهر شهری درشمال غربی ایران دراستان آذربایجانشرقی ومرکز منطقه کهن ارسباران است.بنده آریافر دبیر آموزش وپرورش ومدرس دانشگاه هستم.افتخارمن معلم بودنم است وتمام تلاشم را برای بهره وری هرچه بیشتر کلاسهای درسی انجام داده وخواهم داد.تحصیلاتم فوق لیسانس علوم تربیتی بوده وحوزه مطالعاتی ام مدیریت آموزشی وروانشناسی تربیتی است.هرچه خواهم یافت دراین وبلاگ خواهم آورد به این شرط که شماهم قدم برچشمانم گذاشته مطالعه کرده واشکالاتم راگوشزد فرمایید تاشاید "دست دردست هم دهیم به مهر میهن خویش راکنیم آباد"انشاءاله

مدیر وبلاگ : سعداله آریافر
نویسندگان
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی

فال حافظ